Collatio
Proverbia 13
Vulgata Clementina et Septuaginta (editio Sixtina, 1587), versu post versum.
| Vulgata Clementina | Septuaginta (editio Sixtina, 1587) | |
|---|---|---|
| 1 | Filius sapiens doctrina patris; qui autem illusor est non audit cum arguitur. | Υἱὸς πανοῦργος ὑπήκοος πατρὶ, υἱὸς δὲ ἀνήκοος ἐν ἀπωλείᾳ. |
| 2 | De fructu oris sui homo satiabitur bonis: anima autem praevaricatorum iniqua. | Ἀπὸ καρπῶν δικαιοσύνης φάγεται ἀγαθὸς, ψυχαὶ δὲ παρανόμων ὀλοῦνται ἄωροι. |
| 3 | Qui custodit os suum custodit animam suam; qui autem inconsideratus est ad loquendum, sentiet mala. | Ὃς φυλάσσει τὸ ἑαυτοῦ στόμα τηρεῖ τὴν ἑαυτοῦ ψυχὴν, ὁ δὲ προπετὴς χείλεσι πτοήσει ἑαυτόν. |
| 4 | Vult et non vult piger; anima autem operantium impinguabitur. | Ἐν ἐπιθυμίαις ἐστὶ πᾶς ἀεργὸς, χεῖρες δὲ ἀνδρείων ἐν ἐπιμελείᾳ. |
| 5 | Verbum mendax iustus detestabitur; impius autem confundit, et confundetur. | Λόγον ἄδικον μισεῖ δίκαιος, ἀσεβὴς δὲ αἰσχύνεται, καὶ οὐκ ἕξει παῤῥησίαν. |
| 6 | Iustitia custodit innocentis viam, impietas autem peccatorem supplantat. | — |
| 7 | Est quasi dives, cum nihil habeat, et est quasi pauper, cum in multis divitiis sit. | Εἰσὶν οἱ πλουτίζοντες ἑαυτοὺς μηδὲν ἔχοντες, καὶ εἰσὶν οἱ ταπεινοῦντες ἑαυτοὺς ἐν πολλῷ πλούτῳ. |
| 8 | Redemptio animae viri divitiae suae; qui autem pauper est, increpationem non sustinet. | Λύτρον ἀνδρὸς ψυχῆς ὁ ἴδιος πλοῦτος, πτωχὸς δὲ οὐχ ὑφίσταται ἀπειλήν. |
| 9 | Lux iustorum laetificat: lucerna autem impiorum extinguetur. | Φῶς δικαίοις διαπαντὸς, φῶς δὲ ἀσεβῶν σβέννυται· ψυχαὶ δόλιαι πλανῶνται ἐν ἁμαρτίαις, δίκαιοι δὲ οἰκτείρουσι καὶ ἐλεοῦσι. |
| 10 | Inter superbos semper iurgia sunt; qui autem agunt omnia cum consilio, reguntur sapientia. | Κακὸς μεθʼ ὕβρεως πράσσει κακὰ, οἱ δʼ ἑαυτῶν ἐπιγνώμονες σοφοί. |
| 11 | Substantia festinata minuetur; quae autem paulatim colligitur manu, multiplicabitur. | Ὕπαρξις ἐπισπουδαζομένη μετὰ ἀνομίας, ἐλάσσων γίνεται, ὁ δὲ συνάγων ἑαυτῷ μετʼ εὐσεβείας πληθυνθήσεται· δίκαιος οἰκτείρει καὶ κιχρᾷ. |
| 12 | Spes quae differtur affligit animam; lignum vitae desiderium veniens. | Κρείσσων ἐναρχόμενος βοηθῶν καρδίᾳ, τοῦ ἐπαγγελλομένου καὶ εἰς ἐλπίδα ἄγοντος· δένδρον γὰρ ζωῆς, ἐπιθυμία ἀγαθή. |
| 13 | Qui detrahit alicui rei, ipse se in futurum obligat; qui autem timet praeceptum, in pace versabitur. Animae dolosae errant in peccatis: iusti autem misericordes sunt, et miserantur. | Ὃς καταφρονεῖ πράγματος, καταφρονηθήσεται ὑπʼ αὐτοῦ· ὁ δὲ φοβούμενος ἐντολὴν, οὗτος ὑγιαίνει· υἱῷ δολίῳ οὐδὲν ἔσται ἀγαθὸν, οἰκέτῃ δὲ σοφῷ εὔοδοι ἔσονται πράξεις, καὶ κατευθυνθήσεται ἡ ὁδὸς αὐτοῦ. |
| 14 | Lex sapientis fons vitae, ut declinet a ruina mortis. | Νόμος σοφοῦ πηγὴ ζωῆς, ὁ δὲ ἄνους ὑπὸ παγίδος θανεῖται. |
| 15 | Doctrina bona dabit gratiam; in itinere contemptorum vorago. | Σύνεσις ἀγαθὴ δίδωσι χάριν, τὸ δὲ γνῶναι νόμον διανοίας ἐστὶν ἀγαθῆς, ὁδοὶ δὲ καταφρονούντων ἐν ἀπωλείᾳ. |
| 16 | Astutus omnia agit cum consilio; qui autem fatuus est aperit stultitiam. | Πᾶς πανοῦργος πράσσει μετὰ γνώσεως, ὁ δὲ ἄφρων ἐξεπέτασεν ἑαυτοῦ κακίαν. |
| 17 | Nuntius impii cadet in malum; legatus autem fidelis, sanitas. | Βασιλεὺς θρασὺς ἐμπεσεῖται εἰς κακὰ, ἄγγελος δὲ σοφὸς ῥύσεται αὐτόν. |
| 18 | Egestas et ignominia ei qui deserit disciplinam; qui autem acquiescit arguenti glorificabitur. | Πενίαν καὶ ἀτιμίαν ἀφαιρεῖται παιδεία, ὁ δὲ φυλάσσων ἐλέγχους δοξασθήσεται. |
| 19 | Desiderium si compleatur delectat animam; detestantur stulti eos qui fugiunt mala. | Ἐπιθυμίαι εὐσεβῶν ἡδύνουσι ψυχὴν, ἔργα δὲ ἀσεβῶν μακρὰν ἀπὸ γνώσεως. |
| 20 | Qui cum sapientibus graditur sapiens erit; amicus stultorum similis efficietur. | Συμπορευόμενος σοφοῖς σοφὸς ἔσῃ, ὁ δὲ συμπορευόμενος ἄφροσι γνωσθήσεται. |
| 21 | Peccatores persequitur malum, et iustis retribuentur bona. | Ἁμαρτάνοντας καταδιώξεται κακὰ, τοὺς δὲ δικαίους καταλήψεται ἀγαθά. |
| 22 | Bonus reliquit haeredes filios et nepotes, et custoditur iusto substantia peccatoris. | Ἀγαθὸς ἀνὴρ κληρονομήσει υἱοὺς υἱῶν, θησαυρίζεται δὲ δικαίοις πλοῦτος ἀσεβῶν. |
| 23 | Multi cibi in novalibus patrum, et aliis congregantur absque iudicio. | Δίκαιοι ποιήσουσιν ἐν πλούτῳ ἔτη πολλὰ, ἄδικοι δὲ ἀπολοῦνται συντόμως. |
| 24 | Qui parcit virgae odit filium suum; qui autem diligit illum instanter erudit. | Ὃς φείδεται τῆς βακτηρίας, μισεῖ τὸν υἱὸν αὐτοῦ ὁ δὲ ἀγαπῶν, ἐπιμελῶς παιδεύει. |
| 25 | Iustus comedit et replet animam suam; venter autem impiorum insaturabilis. | Δίκαιος ἔσθων ἐμπιπλᾷ τὴν ψυχὴν αὐτοῦ, ψυχαὶ δὲ ἀσεβῶν ἐνδεεῖς. |
