Collatio
Proverbia 21
Vulgata Clementina et Septuaginta (editio Sixtina, 1587), versu post versum.
| Vulgata Clementina | Septuaginta (editio Sixtina, 1587) | |
|---|---|---|
| 1 | Sicut divisiones aquarum, ita cor regis in manu Domini: quocumque voluerit, inclinabit illud. | Ὥσπερ ὁρμὴ ὕδατος, οὕτως καρδία βασιλέως ἐν χειρὶ Θεοῦ, οὗ ἐὰν θέλων νεῦσαι ἐκεῖ ἔκλινεν αὐτήν. |
| 2 | Omnis via viri recta sibi videtur: appendit autem corda Dominus. | Πᾶς ἀνὴρ φαίνεται ἑαυτῷ δίκαιος, κατευθύνει δὲ καρδίας Κύριος. |
| 3 | Facere misericordiam et iudicium magis placet Domino quam victimae. | Ποιεῖν δίκαια καὶ ἀληθεύειν, ἀρεστὰ παρὰ Θεῷ μᾶλλον ἢ θυσιῶν αἷμα. |
| 4 | Exaltatio oculorum est dilatatio cordis; lucerna impiorum peccatum. | Μεγαλόφρων ἐν ὕβρει θρασυκάρδιος, λαμπτὴρ δὲ ἀσεβῶν ἁμαρτία. |
| 5 | Cogitationes robusti semper in abundantia; omnis autem piger semper in egestate est. | — |
| 6 | Qui congregat thesauros lingua mendacii vanus et excors est, et impingetur ad laqueos mortis. | Ὁ ἐνεργῶν θησαυρίσματα γλώσσῃ ψευδεῖ, μάταια διώκει ἐπὶ παγίδας θανάτου. |
| 7 | Rapinae impiorum detrahent eos, quia noluerunt facere iudicium. | Ὄλεθρος ἀσεβέσιν ἐπιξενωθήσεται, οὐ γὰρ βούλονται πράσσειν τὰ δίκαια. |
| 8 | Perversa via viri aliena est; qui autem mundus est, rectum opus eius. | Πρὸς τοὺς σκολιοὺς σκολιὰς ὁδοὺς ἀποστέλλει ὁ Θεὸς, ἁγνὰ γὰρ καὶ ὀρθὰ τὰ ἔργα αὐτοῦ. |
| 9 | Melius est sedere in angulo domatis, quam cum muliere litigiosa, et in domo communi. | Κρεῖσσον οἰκεῖν ἐπὶ γωνίας ὑπαίθρου, ἢ ἐν κεκονιαμένοις μετὰ ἀδικίας καὶ ἐν οἴκῳ κοινῷ. |
| 10 | Anima impii desiderat malum: non miserebitur proximo suo. | Ψυχὴ ἀσεβοῦς οὐκ ἐλεηθήσεται ὑπʼ οὐδενὸς τῶν ἀνθρώπων. |
| 11 | Mulctato pestilente, sapientior erit parvulus, et si sectetur sapientem, sumet scientiam. | Ζημιουμένου ἀκολάστου πανουργότερος γίνεται ὁ ἄκακος, συνιῶν δὲ σοφὸς δέξεται γνῶσιν. |
| 12 | Excogitat iustus de domo impii, ut detrahat impios a malo. | Συνιεῖ δίκαιος καρδίας ἀσεβῶν, καὶ φαυλίζει ἀσεβεῖς ἐν κακοῖς. |
| 13 | Qui obturat aurem suam ad clamorem pauperis, et ipse clamabit, et non exaudietur. | Ὃς φράσσει τὰ ὦτα αὐτοῦ τοῦ μὴ ἐπακοῦσαι ἀσθενοῦς, καὶ αὐτὸς ἐπικαλέσεται καὶ οὐκ ἔσται ὁ εἰσακούων. |
| 14 | Munus absconditum extinguit iras, et donum in sinu indignationem maximam. | Δόσις λάθριος ἀνατρέπει ὀργάς, δώρων δὲ ὁ φειδόμενος θυμὸν ἐγείρει ἰσχυρόν. |
| 15 | Gaudium iusto est facere iudicium, et pavor operantibus iniquitatem. | Εὐφροσύνη δικαίων ποιεῖν κρίμα, ὅσιος δὲ ἀκάθαρτος παρὰ κακούργοις. |
| 16 | Vir qui erraverit a via doctrinae in coetu gigantum commorabitur. | Ἀνὴρ πλανώμενος ἐξ ὁδοῦ δικαιοσύνης, ἐν συναγωγῇ γιγάντων ἀναπαύσεται. |
| 17 | Qui diligit epulas in egestate erit; qui amat vinum et pinguia non ditabitur. | Ἀνὴρ ἐνδεὴς ἀγαπᾷ εὐφροσύνην, φιλῶν οἶνον καὶ ἔλαιον εἰς πλοῦτον· |
| 18 | Pro iusto datur impius, et pro rectis iniquus. | Περικάθαρμα δὲ δικαίου ἄνομος. |
| 19 | Melius est habitare in terra deserta quam cum muliere rixosa et iracunda. | Κρεῖσσον οἰκεῖν ἐν τῇ ἐρήμῳ, ἢ μετὰ γυναικὸς μαχίμου καὶ γλωσσώδους καὶ καὶ ὀργίλου. |
| 20 | Thesaurus desiderabilis, et oleum in habitaculo iusti: et imprudens homo dissipabit illud. | Θησαυρὸς ἐπιθυμητὸς ἀναπαύσεται ἐπὶ στόματος σοφοῦ, ἄφρονες δὲ ἄνδρες καταπίονται αὐτόν. |
| 21 | Qui sequitur iustitiam et misericordiam inveniet vitam, iustitiam, et gloriam. | Ὁδὸς δικαιοσύνης καὶ ἐλεημοσύνης εὑρήσει ζωὴν καὶ δόξαν. |
| 22 | Civitatem fortium ascendit sapiens, et destruxit robur fiduciae eius. | Πόλεις ὀχυρὰς ἐπέβη σοφὸς, καὶ καθεῖλε τὸ ὀχύρωμα ἐφʼ ᾧ ἐπεποίθεισαν οἱ ἀσεβεῖς. |
| 23 | Qui custodit os suum et linguam suam custodit ab angustiis animam suam. | Ὃς φυλάσσει τὸ στόμα αὐτοῦ καὶ τὴν γλῶσσαν, διατηρεῖ ἐκ θλίψεως τὴν ψυχὴν αὐτοῦ. |
| 24 | Superbus et arrogans vocatur indoctus, qui in ira operatur superbiam. | Θρασὺς καὶ αὐθάδης καὶ ἀλαζὼν λοιμὸς καλεῖται, ὃς δὲ μνησικακεῖ παράνομος. |
| 25 | Desideria occidunt pigrum: noluerunt enim quidquam manus eius operari. | Ἐπιθυμίαι ὀκνηρὸν ἀποκτείνουσιν, οὐ γὰρ προαιροῦνται αἱ χεῖρες αὐτοῦ ποιεῖν τι. |
| 26 | Tota die concupiscit et desiderat; qui autem iustus est, tribuet, et non cessabit. | Ἀσεβὴς ἐπιθυμεῖ ὅλην τὴν ἡμέραν ἐπιθυμίας κακὰς, ὁ δὲ δίκαιος ἐλεᾷ καὶ οἰκτείρει ἀφειδῶς. |
| 27 | Hostiae impiorum abominabiles, quia offeruntur ex scelere. | Θυσίαι ἀσεβῶν βδέλυγμα Κυρίῳ, καὶ γὰρ παρανόμως προσφέρουσιν αὐτάς. |
| 28 | Testis mendax peribit; vir obediens loquetur victoriam. | Μάρτυς ψευδὴς ἀπολεῖται, ἀνὴρ δὲ ὑπήκοος φυλασσόμενος λαλήσει. |
| 29 | Vir impius procaciter obfirmat vultum suum; qui autem rectus est corrigit viam suam. | Ἀσεβὴς ἀνὴρ ἀναιδῶς ὑφίσταται προσώπῳ, ὁ δὲ εὐθὺς αὐτὸς συνιεῖ τὰς ὁδοὺς αὐτοῦ. |
| 30 | Non est sapientia, non est prudentia, non est consilium contra Dominum. | Οὐκ ἔστι σοφία, οὐκ ἔστιν ἀνδρεία, οὐκ ἔστι βουλὴ πρὸς τὸν ἀσεβῆ. |
| 31 | Equus paratur ad diem belli; Dominus autem salutem tribuit. | Ἵππος ἑτοιμάζεται εἰς ἡμέραν πολέμου, παρὰ δὲ Κυρίου ἡ βοήθεια. |
